Symptomy psychoanalizy : Jacques Lacan: od filozofii do antyfilozofii

Description

Teza niniejszej książki opiera się na dwóch przesłankach: przesłance o istnieniu złożonej relacji między psychoanalizą a tradycją filozoficzną oraz przesłance mówiącej o szczególnej pozycji pracy myślenia Jacquesa Lacana w tejże relacji. Koncepcja Lacana jako dzieło w toku ukazuje i uruchamia jednocześnie figury innego filozofa i dyskursów wobec filozofii konkurencyjnych. Formuła antyfilozofii pojawiająca się w późnym nauczaniu autora Écrits jest tego konsekwencją i świadectwem. W perspektywie diachronicznej teza ta konstruowana jest na bazie lektury pism i seminariów Lacana, w perspektywie synchronicznej zaś w oparciu o wypracowywane przez francuskiego psychoanalityka koncepty: języka, realnego, jouissance oraz symptomu. Celem takiego ujęcia jest zarówno możliwie wierne literze przedstawienie marszruty myśli Lacana, jak i zestawienie jej ze współczesnymi propozycjami filozofii (Heidegger, Wittgenstein) oraz nauki (językoznawstwo strukturalne, matematyka w programie grupy Bourbaki). Trudno przecenić znaczenie dzieła Jacquesa Lacana dla współczesnej europejskiej myśli humanistycznej. Ze względu na ciągle szczątkową obecność tekstów Lacana w Polsce niniejsza praca ma charakter wprowadzający, jak i porządkujący: stanowi wprowadzenie do czytania Lacana (w perspektywie tradycji filozoficznej) oraz stara się uporządkować różnorodne sposoby „aplikacji Lacana” wskazując na istniejące w dyskursach autora Rzeczy freudowskiej warunki brzegowe. Wstęp Wykaz skrótów Psychoanaliza jako dzieło (czytanie Lacana albo work in progress) I.1. Symptom w psychoanalizie a symptom psychoanalizy I.2. Dwie lektury… I.2.1. …i inne I.3. Antyfilozofia: sofista, antychryst, technokrata Psychoanaliza jako psychoza II.1. Aimée: Lacan psychiatra, pisarz i filozof II.2. Bliźni Schreber II.2.1. Schreber als Schreiber: cudowne ciało II.2.2. Schreber: Lacan – Deleuze II.3. Saint Homme James Joyce (albo sam James Joyce) II.3.1. Lacan i Finnegans Wake: j’ai rencontré Joyce II.3.2. Czytanie Listu II.3.3. Joyce ne donne pas sa langue au chat… Psychoanaliza jako forma paideia III.1. Duch i litera psychoanalizy III.2. Dyskurs mistrza Heideggera III.3. Symptom Wittgensteina III.3.1 Wittgenstein wobec psychoanalizy III.3.2. Psychoanaliza jako gra językowa? III.4. List utracony Psychoanaliza jako subwersja IV.1. Dywersja lingwistyki IV.1.1. Językoznawstwo Freuda IV.1.2. Saussure współczesny Freudowi IV.1.3. Lacan: Saussure dla Freuda IV.1.4. Saussure dla Lacana IV.2. Dekonstrukcja matematyki IV.2.1. Przesłanka podmiotu IV.2.2. Litera Lacana IV.3. Realizacje… IV.3.1. Lacan i ideologia: cztery dyskursy IV.3.2. Il n’y a pas de rapport sexuel Bibliografia prac cytowanych w tekście Indeks nazwisk