Ιστορία της πολιτικής σκέψης T.2ος Απο το Μεσαίωνα μέχρι την Αναγέννηση

Description

Στο εισαγωγικό αυτό σύγγραμμα, η Janet Coleman ασχολείται με τους κορυφαίους διανοητές που συνέβαλαν στην κατασκευή της ευρωπαϊκής ταυτότητας. Επιχειρεί να εντοπίσει και να αναπαραστήσει τη διαδικασία ανάδειξης του «κράτους» και των ευρωπαϊκών πολιτικών θεωριών που θεμελίωσαν την υπαρξή του. Στον τόμο αυτό εξετάζει τους στοχαστές του Μεσαίωνα και της Αναγέννησης. Χρησιμοποιεί σχόλια των σύγχρονων ερευνητών με ειδίκευση στη φιλοσοφία, τη σύγχρονη πολιτική θεωρία καθώς και στη ιστορία και τη θεολογία του Μεσαίωνα και της Αναγέννησης, για να δείξει οτι τα επιχειρήματα των θεωρητικών της εποχής δείχνουν να διέπονται απο λογική και συνοχή αν κατανοήσουμε τα ερωτήματα που προσπάθησαν να απαντήσουν. (...) Ο τόμος ανταποκρίνεται στις ανάγκες των σπουδαστών της φιλοσοφίας, της ιστορίας και της πολιτικής. Αποτελεί απαραίτητο βοήθημα, που επιχειρεί να τοποθετήσει τις ιδέες στο ισορικό τους περιβάλλον, να τις εξηγήσει και να δώσει τροφή για σκέψη πάνω στα μεγάλα έργα της πολιτικής θεωρίας -και όχι μόνον. Περιεχόμενα......Page 8 Εισαγωγή του επιμελητή......Page 13 Πρόλογος......Page 47 Εισαγωγή......Page 53 1. Μεσαιωνικές πολιτικές ιδέες και η μεσαιωνική κοινωνία......Page 61 Μεσαιωνικές πηγές......Page 67 Το ιστορικό πλαίσιο της πολιτικής σκέψης κατά τον πρώιμο Μεσαίωνα......Page 70 Η καρολίγγεια χριστιανική βασιλεία και η φεουδαρχική κοινωνία......Page 74 Translatio Imperii......Page 83 Θεοκρατική βασιλεία......Page 84 Η προέλευση της παπικής εξουσίας και το Γελασιανό Δόγμα......Page 89 Η θεωρία των δύο ξιφών......Page 99 Η "Αναγέννηση" του 12ου αιώνα: Οι νομομαθείς του εκκλησιαστικού δικαίου και οι κληρονόμοι τους......Page 101 Η "Αναγέννηση" του 12ου αιώνα και οι νομικοί΄του αστικού δικαίου......Page 107 Νομομαθείς του πολιτικού και του εκκλησιαστικού δικαίου......Page 113 Ατομικές και συλλογικές ελευθερίες......Page 116 Κυριαρχία και συλλογικές ενώσεις......Page 122 Φυσικό δίκαιο, δικαιώματα και το ενδιαφέρον των δικηγόρων για την ατομική αυτονομία......Page 128 Η καταγωγή των περιουσιακών δικαιωμάτων......Page 133 Μεσαιωνική εκπαίδευση: πρακτική ηθική φιλοσοφία της ατομικής συμπεριφοράς, των οικονομικών και της πολιτικής......Page 134 Η συμβολή της αραβικής και της εβραϊκής σκέψης στην "Αναγέννηση" του 12ου αιώνα......Page 140 Ο Αριστοτέλης στα πανεπιστήμια......Page 144 Ηθική και πολιτική στο πρόγραμμα σπουδών των ελευθερίων τεχνών......Page 145 Ο σκοπός της ρητορικής πειθούς του Αριστοτέλη......Page 150 Ο "αριστοτελικός" 13ος αιώνας......Page 153 Η αντίληψη του ύστερου 13ου αιώνα για το πώς η ρητορική υπηρετεί τον ηγεμόνα: ο Αιγίδιος Ρωμαίος......Page 156 Η ρητορική του Αριστοτέλη......Page 159 Επιστροφή στο ρητορικό έργο του Αιγιδίου De regimine principum......Page 165 Η ρητορική εκτός πανεπιστημίου και η διδασκαλία του Αριστοτέλη στα πανεπιστήμια......Page 168 Τα Ηθικά του Αριστοτέλη για τους φοιτητές του μεσαιωνικού πανεπιστημίου......Page 172 ΟΙ δικηγόροι εναντίον των φιλοσόφων των σχολών ελευθερίων τεχνών......Page 177 Τα νέα επαιτικά τάγματα: Φραγκισκανοί, Δομινικανοί και πολιτική θεωρία......Page 178 Σημειώσεις......Page 183 2. Αγ. Θωμάς Ακινάτης......Page 197 Πραγματικότητα και μεταφυσική......Page 202 Ονοματοθεσία, φυσικά είδη και ενεργεία όντα......Page 205 Φυσικά είδη και ορισμοί......Page 207 Ουσιώδης μορφή και εξατομίκευση......Page 209 Ύπαρξη και ουσία......Page 211 Αίτιο και αποτέλεσμα......Page 214 Η χάρις προστίθεται και τελειοποιεί τη φύση, δεν την καταστρέφει......Page 215 Η αισθητηριακή αφετηρία της γνώσης......Page 216 Λόγος και βούληση......Page 220 Η σχέση της βούλησης με τη δικαιοσύνη ως καθολική αρχή και ως συμπέρασμα ιστορικά καθορισμένο......Page 223 Ευδαιμονία/Beatitudo: Αθανασία και η τελειοποίηση της επιθυμίας......Page 226 Η βούληση και το δόγμα του προπατορικού αμαρτήματος......Page 227 Φυσική θεολογία......Page 230 Κράτος και εκκλησία: οι συνέπειες της φυσικής θεολογίας......Page 232 Ελεύθερη βούληση και υπευθυνότητα......Page 235 Το φυσικό δίκαιο πέρα απο τον Κικέρωνα......Page 236 Φυσική ανθρώπινη κοινότητα......Page 239 Οι συνέπειες της Πτώσης......Page 242 Ατομικά δικαιώματα και ο νόμος του κράτους......Page 245 Η αντίθεση με τον Αυγουστίνο......Page 248 Το μικτό πολίτευμα......Page 249 Ατομικά δικαιώματα στην ιδιοκτησία......Page 252 Σημειώσεις......Page 255 3. Ιωάννης των Παρισίων......Page 263 Βιογραφικά στοιχεία......Page 266 Η θέση των Φραγκισκανών......Page 270 Η θέση των Δομινικανών......Page 271 Οι απαρχές της πολιτικής εξουσίας......Page 273 Τα θωμιστικά θεμέλια του dominium in rebus, της κυριότητας και της ιδιοκτησίας των πραγμάτων......Page 277 Η δικαιολόγηση της ατομικής ιδιοκτησίας......Page 278 Περιορισμοί στην κυβερνητική εξουσία......Page 283 Η προέλευση του κλήρου......Page 284 Η σχέση της εκκλησίας με την περιουσία της......Page 287 Η θεωρία περί καθαιρέσεως......Page 288 Σημειώσεις......Page 290 4. Μαρσίλιος της Πάδουας......Page 293 Βιογραφικά στοιχεία......Page 299 Μία ανάγνωση του λόγου 1......Page 301 Ορισμένες παρατηρήσεις για το Λόγο 2......Page 336 Συμπέρασμα......Page 348 Σημειώσεις......Page 352 5. Γουλιέλμος του Όκκαμ......Page 357 Βιογραφικά στοιχεία......Page 358 Οι θέσεις του Όκκαμ για την εκκλησία και το κράτος......Page 360 Η επιστημολογία του Όκκαμ......Page 362 Ο δυϊσμός του Όκκαμ όσον αφορά την κοσμική και την πνευματική εξουσία: η συνέχεια της αφήγησης......Page 367 Συγκρίσεις με τον Μαρσίλιο......Page 370 Η έκτακτη άσκηση καταναγκαστικής εξουσίας......Page 372 Φυσικά δικαιώματα......Page 373 Συντεχνιακή θεωρία......Page 374 Ο "απολυταρχισμός" του Όκκαμ......Page 375 Πώς κατέληξε ο Όκκαμ σε αυτές τις απόψεις;......Page 376 Ορθός λόγος......Page 384 Ερμηνευτική των Γραφών......Page 388 Η ηθική του Όκκαμ......Page 389 Συμπέρασμα......Page 392 Η τύχη των συντεχνιακών θεωριών στον ύστερο Μεσαίωνα μέσα απο τη "Συνοδική θεωρία" της εκκλησίας......Page 395 Σημειώσεις......Page 403 6. Η ιταλική Αναγέννηση και η πολιτική θεωρία του Μακιαβέλι......Page 413 Οι ιταλικές πόλεις-κράτη σε σύγκριση με τις άλλες πόλεις της Ευρώπης......Page 414 Οι μη συμβατικοί στόχοι αυτού του κεφαλαίου......Page 420 Κοινοτικοί λόγοι και ιδιότητα του πολίτη......Page 426 Αστικό εμπόριο......Page 432 Ο τρόπος της Βενετίας......Page 434 Τα θεωρούμενα οφέλη απο την ιδιότητα του πολίτη......Page 438 Κοινότητα, civitas, ιεραρχικός ορισμός της ιδιότητας του πολίτη και τοπικοί πατριωτισμοί......Page 440 Η συμετοχή των πολιτών στην κοινοτική διακυβέρνηση στα τέλη του 13ου αιώνα......Page 444 Το κοινοτικό ιδεώδες και η απειλή των φατριασμών......Page 446 Η εξέλιξη της άρχουσας τάξης της Φλωρεντίας......Page 449 Ποίοι επιθυμούσαν την ενεργό συμμετοχή τους στη διακυβέρνηση της Φλωρεντίας τον 15ο αιώνα;......Page 458 Ουμανισμός και ανθρωπιστικές συλλήψεις του ρεπουμπλικανισμού της Φλωρεντίας......Page 461 Η ιδεολογία της Φλωρεντίας τον 15ο αιώνα......Page 474 Νικολό Μακιαβέλι......Page 479 Η πολιτική ηθική του Μακιαβέλι......Page 490 Σύσταση και διατήρηση του "stato"......Page 494 Η σταθερότητα της φύσης του ανθρώπου......Page 497 Διαμόρφωση του χαρακτήρα......Page 501 Το "συνταίριασμα" του χαρακτήρα με την εποχή......Page 505 Η τύχη......Page 506 Ο παρορμητικό ηγεμόνας που πρέπει να μάθει πώς να μήν έχει αμετάβλητες διαθέσεις......Page 510 Μάθε να μιμείσαι και την αλεπού και το λιοντάρι......Page 513 Η "λαϊκή" κυβέρνηση του Μακιαβέλι: οι απόψεις του για το popolo......Page 520 Συμπέρασμα......Page 529 Σημειώσεις......Page 537 Βιβλιογραφία......Page 555 Ευρετήριο......Page 579