Yanlış Cumhuriyet

Description

"Bu kitapta, yetmiş yılı aşkın bir süreden beri Türkiye'de pek popüler olmayan bazı görüşleri savunmaya çalıştım" diyor Nişanyan kitaba 1994'te yazdığı Önsöz'de. 'Yanlış Cumhuriyet' yirmi yıl önce yazılmış olmasına rağmen, hala güncelliğini çoğu meselede korumakta. Bu minvalde, bilhassa Türkiye'nin güncel tarihini anlamakta oldukça merkezi bir yer işgal etmekte. Kitapta, Nişanyanö cumhuriyet ve Atatürk üzerine 51 soruya yanıt veriyor. Sorular, demokrasiden laikliğe, kadın haklarından devrimlere dek birçok meseleye değinmekte. Yirmi yıl öncesinden hala günümüze ışık tutan, tartışmalara ve polemiklere vesile olan Yanlış Cumhuriyet, Propaganda Yayınları baskısıyla huzurlarınızda. Sunuş SORU 1 - Kemal Atatürk, dünyada eşi olmayan bir siyasi anlayışın temsilcisi midir? SORU 2 - Kemalist rejimin kalıcılığı, eşi olmayan niteliklerinin eseri midir? Demokrasi ve Cumhuriyet SORU 3 - Kemal Atatürk’ün kurduğu rejim demokrasi midir? SORU 4 - 1920’ler Türkiye’si demokrasinin nesnel koşullarına sahip miydi? SORU 5 - “Milli egemenlik” ilkesi, demokratik bir niyetin ifadesi midir? SORU 6 - Demokrasi, Atatürk’ün ileriye dönük hedefi miydi? SORU 7 - Kadınlara oy hakkı verilmesi, Tek Parti rejiminin demokratik niteliğini gösterir mi? SORU 8 - Birinci Meclisteki muhalifler, gerici, İslamcı ve Osmanlıcı bir anlayışın temsilcileri miydi? SORU 9 - Terakkiperver Fırka, gerici, İslamcı ve Osmanlıcı bir anlayışın temsilcisi miydi? SORU 10 - Atatürk’ün hükümdar olmayı reddetmesi, demokratik inançlarının göstergesi midir? SORU 11 - Cumhuriyet, demokrasinin vazgeçilmez koşulu mudur? SORU 12 - Türkiye’de saltanatın kaldırılması, demokrasinin vazgeçilmez koşulu muydu? SORU 13 - Halifelik, “Ortaçağ zihniyetinin” eseri miydi? Kaldırılması, modern devletin bir koşulu muydu? Kul Kültürü SORU 14 - Kemalist rejim, Türkiye’de “kul kültürünün” giderilmesine yardımcı olmuş mudur? SORU 15 - Türkiye’de kişiye tapma geleneği, Atatürk’e rağmen ortaya çıkmış bir olgu mudur? SORU 16 - Kişiye tapma, bir Osmanlı geleneği midir? SORU 17 - Kemalist rejim, Türkiye’de hukuk devletinin ön koşullarını hazırlamış mıdır? SORU 18 - Türkiye’de demokratik hukuk devleti davası Kemalist anlayışla bağdaşır mı? İnkılaplar SORU 19 - Harf devrimi, Türkiye’de okuryazarlığın yaygınlaşmasını sağlamış mıdır? SORU 20 - Harf devrimi, Türkiye’nin Batı kültürüne açılmasını sağlamış mıdır? SORU 21 - Dil devriminin amacı, Türkçe yazı dilini konuşma diline uyarlamak mıdır? SORU 22 - Dil devrimi, Türk dilini geliştirmiş veya zenginleştirmiş midir? SORU 23 - Türk Dil ve Tarih Tezleri Türkiye’de bilimsel düşünce tarzının gelişmesine katkıda bulunmuş mudur? SORU 24 - Atatürk devrimleri, Türkiye’de üniversitenin gelişimini sağlamış mıdır? SORU 25 - Tek Parti rejimi, ilk ve orta öğretim alanında bir atılım sağlamış mıdır? SORU 26 - Atatürk reformları, Türk kadınını kölelikten kurtarmış mıdır? SORU 27 - Atatürk devrimleri, toplumsal refahta bir artış sağlamış mıdır? Batılılaşma SORU 28 - Türkiye’nin bazı açılardan diğer İslam ülkelerinden ileri oluşu, Atatürk devrimlerinin eseri midir? SORU 29 - Batı uygarlığı, tek dişi kalmış bir canavar mıdır? SORU 30 - Türkiye’nin Batılılaşması, Atatürk devrimlerinin eseri midir? SORU 31 - Milli Mücadelenin ideolojik çerçevesi, Batılılaşma düşüncesiyle bağdaşır mı? SORU 32 - Tek Parti Cumhuriyeti, Batılılaşmayı hedeflemiş midir? SORU 33 - Matbaanın gecikmesi, Osmanlı devletinin Batılılaşmaya karşı tutumunun göstergesi midir? SORU 34 - Jön Türk ve Cumhuriyet kadroları, son dönem Osmanlı elitinden daha “Batılı” bir zümre miydi? Laiklik SORU 35 - Resmi devlet dininin olmayışı, demokratik hukuk devletinin vazgeçilmez özelliği midir? SORU 36 - Türkiye Cumhuriyeti laik midir? SORU 37 - Osmanlı imparatorluğu, teokratik bir devlet midir? SORU 38 - Osmanlı devletinde din, bir baskı ve istibdat unsuru muydu? Ulusçuluk SORU 39 - Osmanlı devletinde Türkler aşağılanır mıydı? SORU 40 - Atatürk milliyetçiliği, vatandaşlığa dayalı bir ulusal kimlik öngörür mü? SORU 41 - Atatürk milliyetçiliği, din, dil ve ırk unsurlarını dışlar mı? SORU 42 - Orta Asya ırkçılığı, Atatürk milliyetçiliğinden sapma mıdır? SORU 43 - Türkler Orta Asya’dan mı geldi? Milli Mücadele SORU 44 - Milli Mücadelede Türk ordusu, dünyanın en güçlü ordularıyla savaşmış mıdır? SORU 45 - Emperyalist devletlerin değişmez emeli, Türkiye’yi bölmek, paylaşmak veya işgal etmek midir? SORU 46 - Emperyalist devletlerin Birinci Dünya Savaşının sonunda emeli Türkiye’yi bölmek, paylaşmak veya işgal etmek miydi? SORU 47 - Milli Mücadeleye karşı çıkanlar, vatan hainleri miydi? SORU 48 - Milli Mücadele olmasa, Türkiye bağımsızlığını kaybeder miydi? SORU 49 - Milli Mücadele olmasa, Sèvres antlaşması uygulanır mıydı? SORU 50 - Milli Mücadele olmasa, Anadolu’da Ermenistan kurulur muydu? SORU 51 - Milli Mücadele olmasa, Türkiye’de Amerikan mandası kurulur muydu? Sonsöz Endnotes