Automatyczne wykrywanie nominalnych zależności referencyjnych w polskich tekstach współczesnych

Description

Książka powstała w wyniku badań lingwistyczno-informatycznych nad automatycznym dekodowaniem relacji referencyjnych w tekstach polskich. Autor przedstawia propozycję taksonomii relacji tego rodzaju i wykorzystuje ją w procesie budowy reprezentatywnego, ręcznie anotowanego korpusu zależności referencyjnych, który powstał na bazie tekstów Narodowego Korpusu Języka Polskiego. Dane korpusu używane są do wytrenowania kilku systemów do wykrywania wzmianek i koreferencji reprezentujących różne metodologie algorytmiczne – regułową, statystyczną, algorytm sita, głębokie sieci neuronowe – oraz integrujących bogate zasoby lingwistyczne i z zakresu wiedzy ogólnej: rozszerzenia formalnej gramatyki języka polskiego, dane słownika walencyjnego czy bazę wyrażeń omownych. Przetestowanych zostaje kilkaset cech wzmianek do wykrywania koreferencji oraz kilka konfiguracji sieci neuronowej. Powstaje także prototypowa konfiguracja metody wykrywania relacji agregacyjnych, kompozycyjnych i predykatywnych. Formalna ewaluacja powstałych systemów wykazuje wyniki porównywalne z systemami tego typu dla innych języków. Przedmowa Informacja o finansowaniu prac Podziękowania Założenia badawcze Referencja, koreferencja, anafora, asocjacja Motywacja Cele badawcze Zakres badań Metodologia Od ujęć teoretycznych do dekodowania relacji referencyjnych Pojęcie i zakres referencji Klasyfikacje typów wzmianek i relacji referencyjnych Klemensiewicz Topolińska Paduczewa Clark i inne klasyfikacje zagraniczne Cechy relacji referencyjnych Projekty korpusowe Komputerowe implementacje modelu referencji Metody ewaluacji Miara MUC Miara B3 Miara CEAF Miara BLANC Model relacji referencyjnych Świat tekstu i własność referencji Typy i granice wzmianek Relacje tekstowe i pozatekstowe Typologia referencyjna Koreferencja Referencja pośrednia Relacje wspierające Relacje wykluczające Aspekty Korpus zależności referencyjnych Wybór tekstów Wybór strategii anotacyjnej Liczba i profil anotatorów Anotacja szeregowa a anotacja równoległa Preanotacja Superanotacja automatyczna Prace anotacyjne Faza rozpoznawcza Anotacja koreferencji nominalnej Anotacja ogólnych zależności referencyjnych Narzędzia anotacyjne Zgodność anotatorów Wzmianki Klastry koreferencyjne Pozostałe relacje Korekta błędów Udostępnienie korpusu Format SemEval/CoNLL Format MMAX Format TEI Format narzędzia BRAT i wersja online korpusu Wyszukiwarka korpusowa Statystyki korpusowe Własności tekstów Własności wzmianek Statystyka relacji referencyjnych Implementacja Wykrywanie wzmianek System regułowy System statystyczny Wykrywanie koreferencji System regułowy System statystyczny System sitowy System neuronowy System hybrydowy Dekodowanie relacji pośrednich i pomocniczych Ewaluacja szczegółowa Wykrywanie wzmianek Wykrywanie koreferencji Wzmianki idealne Wzmianki systemowe Wykrywanie wybranych zależności pośrednich i pomocniczych Analiza błędów Błędy wykrywania wzmianek Błędy wykrywania koreferencji Analiza relacji pośrednich Perspektywy badań W stronę koreferencji uniwersalnej Model Penn Discourse Treebank Anotacja metatekstowa Podsumowanie English summary Bibliografia Skorowidz Skorowidz terminów angielskich Wykaz powstałych narzędzi i zasobów